Nota van Inlichtingen: Welke vragen stel je wanneer?

Yoeri Pfaff
February 12, 2026
Five diverse young adults sitting at a table, smiling and collaborating together on a project.

De Nota van Inlichtingen (NvI) is een van de meest onderschatte onderdelen van het aanbestedingsproces. Veel aannemers zien het stellen van vragen puur als een administratieve taak om onduidelijkheden op te lossen. Echter, de juiste vraag op het juiste moment kan het verschil maken tussen een onverantwoorde inschrijving en een winnend project. In dit artikel bespreken we hoe je de vragenronde strategisch inzet en welke vragen absoluut niet mogen ontbreken.

Wat is de Nota van Inlichtingen precies?

De Nota van Inlichtingen is het document waarin de aanbestedende dienst antwoord geeft op vragen van geïnteresseerde partijen. In de wereld van infra en bouw zijn de aanbestedingsstukken vaak omvangrijk en complex. Het is bijna onmogelijk dat alle informatie in één keer foutloos en volledig is.

De NvI maakt officieel deel uit van de aanbestedingsstukken. Dit betekent dat de antwoorden die hierin gegeven worden, juridisch zwaarder kunnen wegen dan de oorspronkelijke tekst in het bestek of de vraag-specificatie. Het is dus het instrument bij uitstek om risico's te verschuiven, onduidelijkheden weg te nemen en je eigen expertise subtiel te tonen.

Welke vragen stel je in welke fase?

Het tenderproces kent vaak één of twee vragenrondes. De timing van je vragen is hierbij essentieel.

De eerste ronde: De 'harde' kaders

In de eerste ronde richt je je op de fundamentele onjuistheden en onduidelijkheden.

  • Tegenstrijdigheden: "In document A staat X, maar in de tekening staat Y. Welke informatie is leidend?"
  • Knock-out criteria: "Voldoet certificering Z ook aan de gestelde eis voor kerncompetentie 2?"
  • Planning: "Is de genoemde uiterste opleverdatum hard, of is er ruimte voor fasering in verband met de genoemde omgevingsvergunning?"

De tweede ronde: Strategische verdieping

In de tweede ronde (indien aanwezig) kun je specifieker worden op basis van de antwoorden uit de eerste ronde.

  • Risicoverdeling: "De opdrachtgever legt risico X volledig bij de opdrachtnemer neer. Is de opdrachtgever bereid dit risico te delen gezien de onzekere bodemgesteldheid?"
  • EMVI-criteria: "Wordt bij de beoordeling van het duurzaamheidsplan ook rekening gehouden met circulaire materialen die niet expliciet in de lijst staan?"

Vraaggestuurde verdieping: Hoe stel je een slimme vraag?

Moet ik mijn concurrenten niet wijzer maken? Dit is een veelvoorkomende angst. Omdat alle vragen en antwoorden geanonimiseerd met alle partijen worden gedeeld, geef je soms je eigen slimme oplossing weg. Stel je vraag daarom neutraal. In plaats van: "Mogen we onze innovatieve boortechniek gebruiken?", vraag je: "Staat de opdrachtgever open voor alternatieve uitvoeringsmethoden die het omgevingsgeluid reduceren?"

Wat als het antwoord ontwijkend is? Vaak antwoordt een opdrachtgever: "Zie de aanbestedingsstukken" of "Dit is aan de inschrijver". In dat geval is het zaak om in een eventuele tweede ronde de vraag scherper te formuleren of te wijzen op de precontractuele redelijkheid en billijkheid.

Valkuilen en misverstanden bij de NvI

Een groot misverstand is dat je onbeperkt vragen kunt blijven stellen. Er is een harde deadline. Vragen die te laat binnenkomen, worden simpelweg niet behandeld. Daarnaast is het een valkuil om te veel 'waarom-vragen' te stellen. Een opdrachtgever hoeft zijn beleid niet te verdedigen; focus je liever op 'wat' en 'hoe' om je calculatie en planvorming te verbeteren.

Ook het niet controleren van de antwoorden van concurrenten is een gemis. Soms stelt een concurrent een vraag die een risico blootlegt waar jij nog niet aan had gedacht.

Alternatieven: De dialooggerichte aanbesteding

Bij complexe projecten wordt steeds vaker gekozen voor een concurrentiegerichte dialoog of een bouwteamovereenkomst. Hierbij is de Nota van Inlichtingen minder rigide en vindt er echt overleg plaats tussen opdrachtgever en aannemer. In de traditionele RAW- of UAV-GC-contracten blijft de schriftelijke NvI echter het belangrijkste formele communicatiemiddel.

Wat betekent dit in de praktijk?

In de praktijk vergt een goede NvI een nauwe samenwerking tussen de calculator, de projectleider en de jurist of tendermanager. Lees de stukken met een 'risico-bril' op. Alles wat je niet kunt kwantificeren of wat dubbelzinnig is, moet resulteren in een vraag. Een goede voorbereiding op de Nota van Inlichtingen voorkomt dat je na gunning direct in een conflict belandt over meerwerk of scope-wijzigingen.

Hoe ValueBuilders hierbij ondersteunt

ValueBuilders ondersteunt projectteams bij het kritisch screenen van aanbestedingsstukken. Wij helpen je bij het formuleren van scherpe, strategische vragen die de risico's voor jouw organisatie verkleinen zonder je unieke verkoopargumenten (USP's) weg te geven.

Onze adviseurs hebben ervaring aan beide kanten van de tafel, zowel bij opdrachtgevers als opdrachtnemers, waardoor we precies weten hoe een antwoord geïnterpreteerd moet worden. Wij zorgen voor een gestructureerd proces rondom de Nota van Inlichtingen, zodat de uiteindelijke inschrijving gebaseerd is op feiten in plaats van aannames.

Ben je benieuwd hoe wij jouw tenderteam kunnen versterken tijdens de vragenronde? We bespreken de mogelijkheden graag met je. Neem contact met ons op.