Bouwteam uitgelegd: wanneer wel, wanneer niet?

Introductie

In de bouw- en infrasector zien we een verschuiving van traditionele, vaak harde contractvormen naar modellen die gebaseerd zijn op samenwerking. Het bouwteam is hiervan het bekendste voorbeeld. Hoewel het model veel lof krijgt vanwege de vroege integratie van expertise, is het geen 'one-size-fits-all' oplossing. De keuze voor een bouwteam moet een bewuste strategische afweging zijn, gebaseerd op de complexiteit en de risicoprofielen van het specifieke project.
‍

De essentie van een bouwteam uitgelegd

Bij een bouwteam werken de opdrachtgever en de opdrachtnemer (en vaak ook adviseurs of architecten) al in de ontwerpfase intensief samen. Het doel is om gezamenlijk tot een definitief ontwerp en een uitvoeringsgereed ontwerp te komen, inclusief een bijbehorende prijsaanbieding voor de realisatie.

Het belangrijkste kenmerk is de 'bouwteamovereenkomst'. Dit is een tijdelijke overeenkomst voor de ontwerpfase. Pas als het ontwerp gereed is en er overeenstemming is over de prijs, wordt het overgezet naar een realisatiecontract (vaak een UAV of UAV-GC). Het grote voordeel is dat de uitvoeringskennis van de aannemer al aan de voorkant wordt benut om het ontwerp maakbaar en betaalbaar te houden.
‍

Wanneer kies je wel voor een bouwteam?

Een bouwteam is vooral krachtig bij projecten waarbij de 'wat-vraag' of de 'hoe-vraag' nog niet volledig uitgekristalliseerd is. Je kiest voor een bouwteam als:

• De complexiteit hoog is: Wanneer er veel technische uitdagingen zijn waarbij de expertise van een aannemer essentieel is om tot de beste oplossing te komen.
• Er sprake is van een krappe planning: Door parallel te ontwerpen en voor te bereiden, kan de doorlooptijd verkort worden.
• Risicobeheersing cruciaal is: Bij projecten met veel onbekende factoren (zoals renovaties of ondergrondse infra) kunnen risico's in de bouwteamfase gezamenlijk in kaart worden gebracht en geprijsd.
• Innovatie gewenst is: Wanneer je de markt de ruimte wilt geven om met slimmere, duurzamere oplossingen te komen die in een traditioneel bestek niet naar voren zouden komen.
  ‍

Uitdagingen, aandachtspunten en misverstanden

Een veelgehoord misverstand is dat een bouwteam 'altijd duurder' zou zijn omdat er geen harde concurrentie is op de definitieve uitvoeringsprijs. Hoewel de prijsvorming anders verloopt, wordt dit vaak gecompenseerd door lagere faalkosten en minder meerwerk tijdens de bouw.

Andere aandachtspunten zijn:

• De prijsvorming: Het bereiken van een marktconforme prijs zonder directe concurrentie vereist een transparante 'open boek' methodiek en vaak de inzet van een onafhankelijke kostendeskundige.
• De klik: Succes valt of staat bij de kwaliteit van de samenwerking en het onderlinge vertrouwen. Als de cultuur van partijen te ver uit elkaar ligt, werkt een bouwteam averechts.
• De uittreedprocedure: Er moet een heldere procedure zijn voor het geval partijen er in de ontwerpfase niet uitkomen (de 'exit-clausule').
  ‍

Alternatieven en benaderingen

Als een bouwteam niet passend lijkt, zijn er andere smaken:

1. Traditioneel (UAV): Geschikt voor eenvoudige, repeterende projecten waarbij het ontwerp vooraf volledig vaststaat en je puur op prijs wilt selecteren.
2. Design & Construct (UAV-GC): Geschikt als je de verantwoordelijkheid volledig bij de markt wilt leggen, maar wel over een zeer scherpe en volledige Vraagspecificatie beschikt.
3. Bouwteam 2.0 (Tweefasenmodel): Een variant waarbij de aannemer al tijdens de aanbesteding meer zekerheid geeft over bepaalde prijscomponenten, om de prijsvorming later te vereenvoudigen.
   ‍

Wat betekent dit in de praktijk?

Casus: Stel, je moet een monumentaal pand verduurzamen. Je weet niet precies wat je achter de muren aantreft. In een traditioneel contract leidt elk onvoorzien gebrek tot discussie en extra kosten. In een bouwteam werk je samen met de aannemer het plan uit, doe je samen destructief onderzoek en bepaal je op basis daarvan de beste methode. Het resultaat is een realistischere planning en een prijs die gebaseerd is op de werkelijkheid in plaats van op aannames.
‍

Hoe ValueBuilders hierbij ondersteunt

ValueBuilders ondersteunt opdrachtgevers en opdrachtnemers bij het maken van de juiste contractkeuze en het effectief inrichten van de samenwerking. Wij geloven dat een bouwteam alleen slaagt als de randvoorwaarden vanaf dag één scherp staan.

Onze ondersteuning bestaat onder andere uit:

• Dossier- en projectanalyses: Wij helpen bepalen of een bouwteam voor jouw specifieke opgave de meest logische route is.
• Inrichten van de samenwerking: Wij faciliteren de opstartfase en helpen bij het opstellen van de bouwteamovereenkomst en de spelregels voor de 'open boek' prijsvorming.
• Procesbewaking: Wij fungeren als onafhankelijke partij die toeziet op de voortgang, de risicoverdeling en de cultuur binnen het team.

ValueBuilders brengt rust en structuur in het proces, zodat de focus kan blijven liggen op de inhoud en de kwaliteit van het project.

Wil je weten of een bouwteam de juiste keuze is voor jouw project? We denken graag vrijblijvend met je mee over de beste aanpak. Neem contact met ons op.

‍